Ekilikua

Beste behin, fototurista dogmatikoaren paperean sartu naiz. Atzerrian nagoela aprobetxatuz, ostera ere neure herriaren bila hasi naiz italierazko gida liburuetan. Eta berriro aurkitu dut Ondarroa. Aurrekoan Venezia della Biscaglia (alegia, Bizkaiko Venezia) zela sinestarazi zidaten Le Guide Routardeko gida liburukoek. Oraingoan ordea, ondarrutarrak intoleranteak garela sinestarazi didate Lonely Planet gida liburukoek.

ONDARROA:
Incuneato fra le colline costiere della provincia di Vizcaya, poco oltre il confine con la provincia di Gipuzcoa, Ondarroa, il più grande porto peschereccio di tutta la regione, appare come un luogo affascinante in molti sensi, ma sempre è comunque basco, soprattutto per quanto concerne la lingua.
Gli abitanti non tollerano i funzionari del governo che non parlano l'euskera, ma con i forasteri sono le persone più gentili e amichevoli del mondo. Il cuore vibrante del paese è il porto.
All'interno, il Rio Artibai serpeggia sotto due ponti: uno è un antico simbolo della resistenza basca, l'altro una notevole opera modernista di Santiago Calatrava, che proggettò anche il ponte pedonale Zubizuri di Bilbao. Ondarroa è un importante centro dell'estropadak (canottaggio).

LONELY PLANET. Spagna settentrionale. Paesi Baschi. Edizione 2007

Euskerara itzulpena: Bizkaiko probintzian muino biren artean sehaskaratua, Gipuzkoako probintziatik gertu dago Ondarroa. Eskualdeko arrantza portu garrantzitsuena da bertakoa. Herria zoragarria da hainbat zentzutan, baina beti ere oso euskalduna da, batez ere hizkuntzari dagokionean. Ondarrutarrek ez dituzte jasaten (toleratzen) euskaraz berba egiten ez duten funtzionariak. Dena dela, atzerritarrekin munduko pertsona jator eta lagungarrienak dira. Herriko bihotza portua da. Herrian barrena Artibai ibaia bihurka doa zubi biren azpitik: bata euskal erresistentziaren sinbolo zaharra da, bestea aldiz, Santiago Calatravaren artelan modernista, geroago Bilboko Zubi Zuri egin zuenarena. Ondarroa estropaden zentru garrantzitsua da.

Eta nik, fototurista dogmatiko umil honek, jakina, ondarrutarrak intoleranteak direla sinistu dut. Euren herrian euren hizkuntzan bizitzea eskatzen dutelako intoleranteak direla sinistu dut, horixe iradokitzen duelako testuak.

Fototurista dogmatikoa naizen aldetik, ez zait bururatuko irakurritakoaz hausnartzea. Beste barik, irentsi egingo dut. Ez diot neure buruari irakurritakoaz galdera bakar ba ere egingo: Aranda de Dueroko herritarrak (gaztelako herri bat jartzearren) intoleranteak lirateke euren herrian soilik frantsesez berba egiten duten funtzionariak onartutko ez balituzte?...seguruenik ez. Beste barik, euren herrian euren hizkuntzan bizitzea eskatu baino ez lukete egingo. Baina geografien mapa ponderatua sartua dugu buruan, hizkuntzen mapak eta eskubideak ez dira berdin geografia guztietan.

Kazetariak dira errealitatearen sukaldariak, eta gainontzekoak jale amorratuak.

Ni euskaraz ez dakien fototurista atzerritarra naiz, ez pentsalaria. Beraz, ondarrutarrak intoleranteak dira. Horixe irakurri dudalako. Eskerrak gutxienez atzerritarrekin majoak diren. Munduko majoenak, atzerritarrek euskaraz jakin ez arren.